Wat is de betalingsbalans?

Economie
Betalingsbalans
Handelsbalans
Lopende rekening
ToetsMij
2m leestijd
Laatst gewijzigd 24 aug 2026

De betalingsbalans geeft een overzicht van de transacties tussen Nederland en het buitenland in een bepaalde periode. De Nederlandsche Bank stelt die statistiek samen met het CBS. De volledige betalingsbalans bestaat uit drie rekeningen: de lopende rekening, de kapitaalrekening en de financiële rekening. In dit artikel kijken we vooral naar de lopende rekening en de handelsbalans. De financiële rekening laten we verder buiten beschouwing.

Betalingsbalans in de economie
De betalingsbalans kijkt naar wat er uitgaat en wat er binnenkomt in de handel met andere landen.

Wat is het verschil tussen de betalingsbalans en de handelsbalans?

De lopende rekening bevat de internationale handel in goederen en diensten én grensoverschrijdende inkomensstromen, zoals loon, rente en dividend. De handelsbalans kijkt alleen naar de uitvoer en invoer van goederen. Zie het als drie lagen: de handelsbalans hoort bij de lopende rekening, en de lopende rekening hoort weer bij de betalingsbalans. Is de waarde van de goederenexport groter dan die van de goederenimport, dan is er een handelsoverschot; bij het omgekeerde is er een handelstekort.

Voorbeeld: bloemen eruit, telefoons erin

Stel dat Nederland in één maand voor € 900 miljoen aan bloemen naar het buitenland verkoopt en voor € 700 miljoen aan telefoons uit het buitenland koopt. Dan is er een handelsoverschot van € 200 miljoen. Zou de import juist € 200 miljoen hoger zijn dan de export, dan was er een handelstekort van € 200 miljoen.

Betalingsbalans en handelsbalans
De samenhang tussen de betalingsbalans, de lopende rekening, de handelsbalans en de financiële rekening.

Let op: bekijk export en import steeds vanuit hetzelfde land, dus bijvoorbeeld Nederland. Bij goederenexport gaan de goederen naar het buitenland en ontvangt de Nederlandse verkoper normaal gesproken een betaling uit het buitenland. Bij goederenimport gebeurt het omgekeerde. Dat geldt voor de goederenhandel; de betalingsbalans bevat daarnaast ook diensten, inkomensstromen en financiële transacties.

Wat betekent een handelsoverschot of handelstekort?

Bij een handelsoverschot is de waarde van de goederenexport groter dan die van de goederenimport. Bij een handelstekort is het omgekeerd. Zo’n saldo vertelt op zichzelf niet of het economisch ‘goed’ of ‘slecht’ gaat: extra invoer kan bijvoorbeeld bestaan uit machines die bedrijven voor toekomstige productie gebruiken. De handelsstromen kunnen onder meer veranderen door wisselkoersen en door de conjunctuur in buitenlandse economieën.

In ons artikel over goede tijden, slechte tijden leer je hoe import, export, wisselkoersen en conjunctuur met elkaar samenhangen. Daarna kun je handelsoverschotten en -tekorten oefenen met onze oefentoetsen!

Wil je oefenen?

Maak nu de voorbeeldtoets economie om te ervaren hoe ToetsMij werkt.

Toetsen ontwikkeld door 200+ vakexperts
Antwoorden, uitwerkingen en toelichtingen
Bewezen resultaat: hogere cijfers, minder stress
ToetsMij

Alle oefentoetsen op ToetsMij worden ontwikkeld door vakexperts met jarenlange ervaring in het voortgezet onderwijs. Het zijn docenten en specialisten die de lesmethodes van binnenuit kennen en dagelijks werken met de boeken en toetsen die leerlingen op school gebruiken. Zij weten als geen ander hoe een goede vraag eruitziet en op welk niveau leerlingen worden getoetst.

Deel deze pagina met je vrienden

Dit zeggen leerlingen en ouders

10

Toetsmij: de steun in de rug die elk kind verdient

Als ouder wil je maar één ding: dat je kinderen gezien worden, uitgedaagd worden en het vertrouwen krijgen dat ze méér kunnen dan ze zelf soms denken. Voor ons is Toetsmij daarin een gamechanger geweest.

Onze oudste dochter begon ooit op mavo-kader. Een lieve, slimme meid, maar soms onzeker en zoekend naar structuur. Dankzij de toetsen van Toetsmij.....helder, betrouwbaar, precies op niveau en altijd met ruimte om te groeien kreeg ze stap voor stap het vertrouwen dat ze het wél kon. 
En hoe. 
Ze stroomde door naar de havo, haalde haar diploma en volgt nu op eigen kracht de lerarenopleiding. Dat is niet alleen haar verdienste, maar ook het resultaat van materialen die haar serieus namen en haar lieten zien waar ze stond en waar ze naartoe kon.

Ook onze jongste dochter profiteert nu van Toetsmij. Ze doet op school al een aantal vakken op hoger niveau, en juist daar is Toetsmij een uitkomst. De toetsen sluiten perfect aan, dagen uit zonder te overweldigen en geven precies de feedback die ze nodig heeft om verder te groeien. 
Het voelt alsof er iemand meedenkt, iemand die begrijpt dat elk kind anders leert en dat kwaliteit het verschil maakt.

Wat Toetsmij voor ons bijzonder maakt:
- Super betrouwbaar, e weet dat de toetsen kloppen, aansluiten en eerlijk meten. 
- Meedenkend, het voelt alsof er altijd iemand achter de schermen staat die begrijpt wat leerlingen nodig hebben. 
- Topkwaliteit geen rommel, geen gokwerk, maar echt professioneel materiaal waar scholen jaloers op zouden zijn. 

Voor ons is Toetsmij niet zomaar een hulpmiddel. Het is een partner in de ontwikkeling van onze kinderen. Een stille kracht die hen helpt groeien, bloeien en boven zichzelf uitstijgen.

En als trotse ouder kan ik maar één ding zeggen: 
Dankjewel, Toetsmij. Jullie maken écht het verschil.

Marco Braspenning
10

Hele fijne en goede ondersteuning bij…

Hele fijne en goede ondersteuning bij de voorbereiding van de middelbare school toetsen. Havo/vwo brugjaren gebruik gemaakt van Toetsmij. Realistische toetsen. Vraag en antwoorden zijn top. Cijfers zijn omhoog gegaan maar ook het begrip van de stof en hoe een toets is opgebouwd. Goede snelle communicatie met de organisatie. Kortom een aanrader!!!

Mea
10

Eindelijk goede punten!

Mijn dochter heeft vorig jaar haar examen vmbo-GT niet gehaald! Dit jaar was dus extra stress! We zijn gewend en zo liep het nu ook weer dat ze het net op het randje vaak net red. Maarja we wilden geen herhaling van vorig jaar! In de laatste maanden hebben we toen toch gekozen voor toetsmij. Sceptisch maar toch wel te proberen. En nu is ze gewoon geslaagd met hoge punten!!!!!

Ik denk dat dat o.a komt omdat ze geen lezer is en daardoor niets bijblijft. Toetsmij is doen. Ik zeg aanrader!!!!

Thera Ploegmakers , Vlijmen

Zoek in meer dan 10.000 toetsen

Echte toetsvragen, precies aansluitend op jouw lesmethode en leerjaar. Voor alle klassen en alle niveaus

Ik zit in het
en doe
ik wil beter worden in