Wat is winst, en hoe bereken je het?
In dit artikel leer je wat winst is en hoe je die berekent uit de omzet en de kosten. Ook lees je wat het verschil is tussen brutowinst en nettowinst, welke kosten er van de winst af gaan en hoe je per product de kostprijs en de winstmarge berekent.
Samenvatting
Winst ontstaat als de omzet hoger is dan de kosten. Trek je eerst de inkoopwaarde van de omzet af, dan krijg je de brutowinst; na de overige bedrijfskosten blijft de nettowinst over. Per product reken je met de kostprijs en de winstmarge.
Bij winst kijk je naar wat van de omzet overblijft nadat de kosten zijn betaald.
De basisformule is winst = omzet − kosten. De omzet is het geld uit de verkoop; daar trek je de kosten van af die bij die verkoop en het bedrijf horen. Is de uitkomst positief, dan maakt het bedrijf winst. Is de uitkomst negatief, dan is er verlies.
Wat is brutowinst en wat is nettowinst?
Bij brutowinst en nettowinst reken je in twee stappen. Brutowinst berekenen doe je door de inkoopwaarde van de omzet van de omzet af te trekken. Die inkoopwaarde hoort alleen bij de producten die daadwerkelijk zijn verkocht. Voor de nettowinst trek je daarna ook de bedrijfskosten van de brutowinst af. Zo zie je eerst wat de verkochte producten opleveren en vervolgens wat er na de overige kosten voor het bedrijf overblijft.
Instinker: bij de inkoopwaarde van de omzet telt alleen mee wat bij de verkochte producten hoort. Voorraad die nog niet is verkocht, hoort daarom niet in deze berekening, ook al heeft de ondernemer die voorraad al ingekocht.
Voorbeeld: de wafelkraam op de markt
Je hebt een wafelkraam op de markt in je dorp. Je bakt en verkoopt 300 wafels van € 4, dus je omzet is € 1.200. De ingrediënten kosten € 1 per wafel, samen € 300. Daarnaast betaal je € 400 kraamhuur, € 100 voor het gas en € 100 voor flyers. In de tabel hieronder zie je wat er dan overblijft.
| Berekening | Bedrag |
|---|---|
| Omzet (300 × € 4) | € 1.200 |
| Inkoopwaarde van de omzet (300 × € 1) | − € 300 |
| Brutowinst | € 900 |
| Bedrijfskosten (kraam € 400 + gas € 100 + flyers € 100) | − € 600 |
| Nettowinst | € 300 |
Welke kosten gaan er van de winst af?
Niet alle kosten zijn op dezelfde manier afhankelijk van hoeveel een bedrijf produceert of verkoopt. Constante kosten veranderen op korte termijn niet mee met de hoeveelheid. Bijvoorbeeld: de huur van de wafelkraam betaal je ook op een stille dag. Variabele kosten veranderen juist wel mee: voor extra wafels heb je extra beslag en suiker nodig. Kosten die erbij komen naast de inkoop van de verkochte producten, zoals loon, huur en reclame, vallen in deze berekening onder de bedrijfskosten.
Hoe moet je de kostprijs en de winstmarge berekenen?
Je kunt dezelfde winstberekening ook per product maken. Kostprijs berekenen doe je door alle kosten van een periode te delen door het aantal producten dat je in die periode maakt of verkoopt; zo weet je wat één stuk kost. Het verschil tussen de verkoopprijs en de kostprijs is je winstmarge, ook wel de winstopslag genoemd. Vermenigvuldig je die marge met de afzet, dan kom je weer uit op de totale winst.
Voorbeeld: de kostprijs van één wafel
Dezelfde kraam als net, maar gaan we per wafel rekenen. De ingrediënten zijn variabele kosten; die kosten zijn € 1 per wafel. De kraamhuur, het gas en de flyers zijn samen € 600 aan constante kosten, en die verdeel je over de 300 wafels: dat is € 2 per stuk. De kostprijs van één wafel is dus € 3. Je verkoopprijs is € 4, dus je winstmarge is € 1. Vermenigvuldig je die winstmarge met de afzet, dan levert dat € 300 winst op, precies hetzelfde bedrag als in de tabel hierboven.
Check dit!
Alle sommen van deze pagina op een rij:
- omzet = verkoopprijs × afzet
- brutowinst = omzet − inkoopwaarde van de omzet
- nettowinst = brutowinst − bedrijfskosten
- kostprijs = alle kosten ÷ aantal producten
- winstmarge = verkoopprijs − kostprijs
- winst = winstmarge × afzet
In ons artikel over markt in de economie zie je hoe prijs, verkopen en concurrentie doorwerken in de winst van een bedrijf. De berekeningen uit deze pagina kun je daarna toepassen in onze oefentoetsen!
Deel deze pagina met je vrienden
Dit zeggen leerlingen en ouders
Toetsmij: de steun in de rug die elk kind verdient
Als ouder wil je maar één ding: dat je kinderen gezien worden, uitgedaagd worden en het vertrouwen krijgen dat ze méér kunnen dan ze zelf soms denken. Voor ons is Toetsmij daarin een gamechanger geweest.
Onze oudste dochter begon ooit op mavo-kader. Een lieve, slimme meid, maar soms onzeker en zoekend naar structuur. Dankzij de toetsen van Toetsmij.....helder, betrouwbaar, precies op niveau en altijd met ruimte om te groeien kreeg ze stap voor stap het vertrouwen dat ze het wél kon.
En hoe.
Ze stroomde door naar de havo, haalde haar diploma en volgt nu op eigen kracht de lerarenopleiding. Dat is niet alleen haar verdienste, maar ook het resultaat van materialen die haar serieus namen en haar lieten zien waar ze stond en waar ze naartoe kon.
Ook onze jongste dochter profiteert nu van Toetsmij. Ze doet op school al een aantal vakken op hoger niveau, en juist daar is Toetsmij een uitkomst. De toetsen sluiten perfect aan, dagen uit zonder te overweldigen en geven precies de feedback die ze nodig heeft om verder te groeien.
Het voelt alsof er iemand meedenkt, iemand die begrijpt dat elk kind anders leert en dat kwaliteit het verschil maakt.
Wat Toetsmij voor ons bijzonder maakt:
- Super betrouwbaar, e weet dat de toetsen kloppen, aansluiten en eerlijk meten.
- Meedenkend, het voelt alsof er altijd iemand achter de schermen staat die begrijpt wat leerlingen nodig hebben.
- Topkwaliteit geen rommel, geen gokwerk, maar echt professioneel materiaal waar scholen jaloers op zouden zijn.
Voor ons is Toetsmij niet zomaar een hulpmiddel. Het is een partner in de ontwikkeling van onze kinderen. Een stille kracht die hen helpt groeien, bloeien en boven zichzelf uitstijgen.
En als trotse ouder kan ik maar één ding zeggen:
Dankjewel, Toetsmij. Jullie maken écht het verschil.
Hele fijne en goede ondersteuning bij…
Hele fijne en goede ondersteuning bij de voorbereiding van de middelbare school toetsen. Havo/vwo brugjaren gebruik gemaakt van Toetsmij. Realistische toetsen. Vraag en antwoorden zijn top. Cijfers zijn omhoog gegaan maar ook het begrip van de stof en hoe een toets is opgebouwd. Goede snelle communicatie met de organisatie. Kortom een aanrader!!!
Eindelijk goede punten!
Mijn dochter heeft vorig jaar haar examen vmbo-GT niet gehaald! Dit jaar was dus extra stress! We zijn gewend en zo liep het nu ook weer dat ze het net op het randje vaak net red. Maarja we wilden geen herhaling van vorig jaar! In de laatste maanden hebben we toen toch gekozen voor toetsmij. Sceptisch maar toch wel te proberen. En nu is ze gewoon geslaagd met hoge punten!!!!!
Ik denk dat dat o.a komt omdat ze geen lezer is en daardoor niets bijblijft. Toetsmij is doen. Ik zeg aanrader!!!!
Zoek in meer dan 10.000 toetsen
Echte toetsvragen, precies aansluitend op jouw lesmethode en leerjaar. Voor alle klassen en alle niveaus
